Basel III leverage ratio: meer ongewogen kan niet

Dat er nog altijd veel misverstanden zijn rond Basel III blijkt wel als een kwaliteitskrant als de Financial Times op 5 september 2012 een commentaar plaatst ‘Regulators should keep it simple’ dat de plank volledig misslaat (verkorte versie is online beschikbaar).

En met misslaan bedoel ik in dit geval niet de interne inconsistentie rond de wenselijkheid van risicogewogen ratio’s.

In het stuk wordt namelijk betoogd dat:

The crisis has shown that economic performance ought to be judged in terms of risks as well as quantities. […] In pure quantity terms, gross domestic product growth in the US, Britain or Spain was robust in the years up to the crisis. But adjusted for risk, these countries’ records were considerably less good.

Het stuk vervolgt met het betoog dat macro-economische prestaties beoordeeld dienen te worden met een risicogewogen maatstaf zoals de Sharpe ratio werkt voor investeringsfondsen. Dit is allemaal prima natuurlijk. Maar het stuk krijgt vervolgens een eigenaardige wending waarbij de auteur betoogt dat bancaire ratio’s zoals ontwikkeld in Basel I en Basel II te ingewikkeld zijn geworden. Vandaar dat het prima is dat banken in Basel III de eenvoudige leverage ratio gebruiken: balanstotaal gedeeld door eigen vermogen.

De inconsistentie is natuurlijk dat er enerzijds betoogd wordt dat zinvolle prestatieratio’s risicogewogen zijn, terwijl vervolgens afstand wordt gedaan van de Basel (core) tier one ratio en gepleit wordt voor de simpele leverage ratio:

The vast expansion of the Basel rules over a quarter of a century may have achieved nothing.

Meer ongewogen dan de leverage ratio kan het niet. Het is echter niet alleen met deze inconsistentie dat de plank volledig wordt misgeslagen. Het probleem is namelijk dat er een onderbouwing volgt voor het gebruik van de leverage ratio die dubieus is.

ratios of major global banks end-2006; left: risk-based, right: leverage ratio, source: A.G. Haldane e.a., The dog and the Frisbee, August 2012

Risico-gewogen kapitaalsratio slechte voorspeller?

Vanuit principieel opzicht is uiteraard de leverage ratio, als ongewogen ratio, inferieur aan de risicogewogen core tier one ratio. De leverage ratio is ook bedoeld puur als backstop: als de risico’s conform de risicomodellen van de bank kennelijk zo laag zijn dat er minder dan 3% van het balanstotaal wordt aangehouden aan eigen vermogen, dan geldt minimaal deze bodem. Gelooft de auteur van het stuk ‘regulators should keep it simple’ werkelijk dat de simpele leverage ratio, die geen onderscheid maakt tussen leningen met en zonder onderpand, centraal moet komen te staan in het toezicht in plaats van te functioneren als een backstop?

Het verzet tegen de Basel II core tier one ratio en het pleidooi voor de leverage ratio zou er ook toe leiden dat de waardering van credit default swaps alleen gebeurt op basis van de nominale waarde en niet op basis van een waarderingsformule waarin ook PD en LGD een rol spelen. Als de auteur dit werkelijk meent zou ik graag tegenpartij voor hem zijn bij een CDS contract.

En wat te denken van de sturing van de eenvoudige leverage ratio ten opzichte van die van een risicogewogen ratio? Primaire sturing op de leverage ratio geeft de bank de perverse prikkel om liever een high-yield lening zonder onderpand te verstrekken dan dezelfde lening tegen een lagere rente maar met onderpand. De high-yield lening geeft namelijk een hoger rendement ten opzichte van het kapitaalsbeslag.

Welke onderbouwing heeft de auteur dan om zo’n voorstander te zijn van de leverage ratio, ondanks de interne consistentie in zijn stuk en ondanks de theoretische argumenten ertegen? Hij verwijst naar een onderzoek van A.G. Haldane van de Bank of England waaruit blijkt dat in 2006 de banken die in default zijn gegaan nauwelijks voorspeld kunnen worden uit de hoogte van hun core tier one ratio.

De studie kijkt naar de leverage ratio’s en de risico-gewogen gewogen kapitaalsratio van 100 grote, wereldwijde banken eind 2006. Uit deze studie blijkt dat de leverage ratio een betere voorspeller is dan de risico-gewogen kapitaalsratio voor een toekomstig faillissement of bail-out van de bank; 37 banken van de 100 in deze studie zijn failliet gegaan c.q. zijn met overheidssteun overeind gehouden. Haldane concludeert:

For a set of the world’s most complex banks, simple-weighted measures appear to have greater pre-crisis predictive power than risk-weighted alternatives.

Ik denk dat de evidence onvoldoende is om deze conclusie te trekken. Op de eerste plaats is dit sample met de andere samples die Haldane gebruikt, een momentopname en zou de conclusie van voorspellende superioriteit van de leverage ratio alleen getrokken kunnen worden als het patroon zich voor langere tijd voordoet. Op de tweede plaats blijken in de situatie van 2006 eigenlijk beide ratio’s slechte voorspellers te zijn (zie ook bovenstaande figuur) en dat is ook logisch aangezien er veel ruis in de data zit. Failure wordt natuurlijk niet alleen voorspeld door de omvang van het bufferkapitaal. Er kunnen veel oorzaken achter een bankroet zitten die geen rol spelen bij het bepalen van de kapitaalsratio zoals slecht management, de verkeerde strategie, missers bij fusies en overnames en algehele marktomstandigheden. Met andere woorden: tegen een slechte gok in de boardroom is geen Basel opgewassen, risicogewogen of niet.

IMF: voeg marktdata toe

Lastiger is het om het onderzoek van het IMF (‘Detecting Systemic Risk’) te weerleggen waar Haldane naar verwijst. Dit onderzoek hanteert een langere periode, namelijk 1998-2008. Ook uit dit onderzoek komt naar voren dat:

(1) risk-weighted capital adequacy ratios have generally not been informative in discerning financial firms that eventually required intervention (in fact, the intervened institutions sometimes had higher capital adequacy ratios than the nonintervened institutions); and (2) several indicators, such as the debt-to-common-equity ratio, short-term debt- to-total-debt ratio, ROA and stock market indicators have been better at discerning the differences between intervened and the nonintervened institutions.

In een nuttige bespreking van de resultaten geeft het IMF aan dat hun sample bestaat uit grote en complexe financiële instituten (’36 key commercial and investment banks’).

Deze ‘key banks’ hebben meer mogelijkheden om risico’s van de balans te brengen en hun failure is ook meer afhankelijk van algehele economische condities. Ik ben benieuwd of het gevonden betere verband voor de ongewogen leverage ratio ook geldt voor de kleine en middelgrote banken.

De conclusie is dat het inluiden van het einde van risicogewogen kapitaalsratio’s voorbarig is, dat de leverage ratio een nuttige aanvulling is in Basel III, dat additioneel toezicht op checks and balances rond strategie-ontwikkeling en –implementatie nodig is, en dat de ontwikkeling van nieuwe, marktgerichte indicatoren de volgende stap kan zijn. Vooral deze laatste categorie van marktgerichte indicatoren kan interessant zijn: de berekening kan een hogere frequentie hebben dan die van de huidige kapitaalsindicatoren, en bovendien zijn ze meer ‘forward looking’.

Advertenties

Over Folpmers
Financial Risk Management consultant, manager van een FRM consulting department, bijzonder hoogleraar FRM

3 Responses to Basel III leverage ratio: meer ongewogen kan niet

  1. Pingback: Ongewogen kapitaalsratio’s en nog hogere kapitaalsbuffers?! « Folpmers

  2. Pingback: Belangrijkste theorie uit de Finance gaat voor banken niet op: Modigliani en Miller geloven niet in sprookjes « Folpmers

  3. Jorrit Ruissen says:

    Het grootste probleem met de risicogewogen kapitaalratio is dat de effectiviteit hiervan volledig afhangt van een goede inschatting van de risico’s van de activa; als dit risico perfect ingeschat kan worden en de kapitaalratio conform dit risico is dan is er niets aan de hand. Echter, hiervoor zou voor alle activa individueel het risico moeten worden geschat; op dit moment werkt de risicoweging met ricioklassen, waardoor er een prikkel ontstaat om de activa aan de bovenrand van een risicoklasse te kiezen zodat het daadwerkelijke risico onderschat wordt. Daarnaast blijkt dat het risico van activa vaak enorm onderschat wordt (bijvoorbeeld de assumptie dat staatsobligaties risicovrij zijn, vgl. griekenland, of eerder al de AAA ratings voor CDOs). Kortom: een risicogewogen kapitaalratio geeft de mogelijkheid voor flinke manipulatie en precies daarom zou een simpelere kapitaalratio beter zijn.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s