AQR en stress test bevatten toch nog overschatting

Basel III doorbreking van procyclische buffer is niet toegepast

Afgelopen zondag 26 oktober 2014 maakte de ECB de resultaten bekend van de ARQ en stress test onder 130 banken in de EU. Onder streep was de uitkomst dat er EUR 10 miljard aan kapitaal bij moet bij 13 banken die onvoldoende gekapitaliseerd zijn om de stress test te doorstaan.

Hoewel de algehele reactie op deze uitkomst was dat dit wel erg weinig was (ter vergelijking: de onderzochte banken hebben in totaal EUR 22.000 miljard aan balanstotaal), is onze mening juist dat er in dit bedrag mogelijk nog een overschatting zit.

In grote lijnen zijn de resultaten als volgt. Per 31 december 2013 moeten de banken in het kader van de AQR EUR 34 miljard van hun kapitaal aftrekken als gevolg van herwaardering, nieuwe inzichten rond portefeuille kwaliteit, in het bijzonder de instroom van leningen in de non-performing klasse (forbearance, de coulance om leningvoorwaarden gedurende de looptijd te versoepelen, is een trigger voor non-performing) en de bijbehorende mutatie in de voorzieningen.

Vervolgens heeft de ECB vastgesteld dat in het slechte scenario banken een verlies moeten kunnen opvangen van EUR 182 miljard euro. Daarbovenop komt nog een post à EUR 47 miljard uit hoofde van een toenemende kapitaalvereiste gedurende het stress scenario. In totaal sommeren deze bedragen tot de totale kapitaalimpact van EUR 263 miljard.

Capital Impact of the Comprehensive Assessment

Capital Impact of the Comprehensive Assessment

Deze EUR 263 miljard is de totale kapitaalimpact voor alle 130 onderzochte banken per 31 december 2013. Veel van deze banken kunnen deze aftrek van hun kapitalisatie absorberen omdat ze ruim boven de drempelwaardes zittten (CET1 ratio boven 8% en boven 5,5% ten tijde van stress).

Bij 25 banken leidt de aftrek echter tot een tekort. Dat totale tekort is per 31 december 2013 EUR 25 miljard (de ‘shortfall’). Nu hebben banken gedurende 2014 al extra kapitaal opgehaald c.q. activa verkocht waardoor er netto op dit moment een kapitaaltekort van de genoemde EUR 10 miljard overblijft.

Procyclisch

De post die een overschatting bevat is de EUR 47 miljard uit hoofde van een toenemende kapitaalvereiste gedurende het stress scenario. Dit bedrag is tot stand gekomen doordat de ECB een toename van het RWA verwacht gedurende de stress test periode tot en met 2016 van EUR 859 miljard. De genoemde EUR 47 miljard is 5,5% hiervan. De vereiste kapitaalratio gedurende het stress scenario is hier dus toegepast.

Ons verbaast het dat de ECB uitgaat van een toename van het RWA van zo’n 10% terwijl het onder de zogenaamde ‘static balance sheet assumption’ geen rekening houdt met groei. Het probleem zit hem in de methodologie van de stress test. Hierin wordt vereist dat de risicoparameters PD en LGD aangepast moeten worden conform het stress scenario. Deze parameters zijn echter bedoeld als stabiele risico-indicatoren die gemiddelde waardes vertegenwoordigen door een economische cyclus heen (through-the-cycle).

De banken worden dus gedwongen in een stress scenario ook extra buffers op te bouwen. Dit is precies het signaal dat vanuit macroeconomische sturing ongewenst is. Hier is sprake van procyclische buffers waar Basel III nu juist vanaf wil.

Ons betoog is dat op basis van een zuivere methodologie de post van EUR 47 miljard onjuist is en veel te hoog. Het opmerkelijke is dat deze zelfs nog hoger is dan de totale AQR aanpassing (van EUR 34 miljard). Wanneer de ECB de uitkomsten anders te laag had gevonden, was het voor de hand liggender om de drempelwaardes te verhogen in plaats van nu op een oneigenlijke manier de banken te dwingen procyclische buffers aan te leggen in tijden van stress.

 

 Co-auteur: Dr. S. de Man 

 

Advertenties

Over Folpmers
Financial Risk Management consultant, manager van een FRM consulting department, bijzonder hoogleraar FRM

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s